۶•۳. Multiplikativum

Aös Multiplikativum wird ein nominales Numerale bezeichnet, das die Vervielfältigung eines Zählnumerales impliziert.

Inhaltsverzeichnis

a. Bildung

  • Multiplikativa entstehen durch die Bildung von Numeralphrasen aus Multiplikativpronomina (/ʧænd-ɒn/ چندان, /bær-ɒ-bær/ برابر und /væj/ وی) und folgenden Zählnumeralia:
    • Kardinalzahlen: /pænʤ ʧænd-ɒn/ پنج چندان, /sæd bær-ɒ-bær/ سد برابر, /dæh ʧænd-ɒn/ ده چندان

      نعمتِ ما به چشمِ هم‌سایه

      سد برابر /sæd bær-ɒ-bær/ فزون کند پایه

      Rashid Yasemi (19. – 20. Jh. n. Chr.)

      دو چندان /do ʧænd-ɒn/ که رشتی به روزی برشت

      شمارَش همی بر زمین بر نوشت

      Firdausi (10. – 11. Jh. n. Chr.)

      گر هزارم جفا و جور کنی

      دوست دارم هزار چندان‌ت /hezɒr ʧænd-ɒn/

      Saadi (12. – 13. Jh. n. Chr.)

      گر صالح و گر فاسق، بر فطرتِ خویش‌م من

      گو: «تخمِ نکو بفشان، از ما بستان ده وی /dæh væj/»

      Nasari Ghohestani (13. – 14. Jh. n. Chr.)

    • Gemischte Zahlen: /se bær-ɒ-bær o nim/ سه برابر و نیم
    • Dezimalbruchzahlen: /dævɒzdæh momæjjez hæftɒd o se bær-ɒ-bær/ دوازده ممیّز هفتاد و سه برابر
  • Partitiva können ohne Veränderung Ihrer Syntax als Multiplikativa eingesetzt werden (siehe unten).

b. Anwendung

Multiplikativa können Nuklei von Partitivgenitivphrasen werden und von Modifikatoren begleitet werden, die im Plural stehen oder teilbar sind. Solche Genitivphrasen sind definit (siehe 10•۴•d•a. und 10•۴•d•b.):

ما دو برابرِ شما /do bær-ɒ-bær-e ʃomɒ/ دویده‌ایم.

وزنِ او یک‌سوم برادرش /jek-sevvom-e bærɒdær-æʃ/ است.

جمعیّتِ این کشور هفتاد و چهارسدمِ کشورِ هم‌سایه /hæftɒd o ʧæhɒr-sædom-e keʃvær-e hæmsɒje/ است.

ما به انـدازه‌یِ چهل در سدِ شما /ʧehel dær sæd-e ʃomɒ/ حقوق می‌گیریم.

Es ist möglich, dass der Modifikator nicht selbst die Vergleichsreferenz darstellt, sondern auf den Zeitpunkt oder den zeitlichen Abstand zwischen den beiden miteinander verglichenen Formen hinweist:

انـدازه‌یِ او سه برابرِ سابق شده.

پارسال قدِّ او نصفِ امسال بود.

پاسخ دهید